12 vragen en antwoorden over open data

12 Vragen en antwoorden over open data

 

1. Moet ik het doen met het aanbod van de overheid of mag ik zelf een verzoek om Open Data doen?

Het huidige aanbod van data van de overheid staat op data.overheid.nl. Daarnaast mag iedereen een verzoek om data doen (dataverzoek). Dit is geregeld in de Wet Hergebruik van Overheidsinformatie. Met een beroep op deze wet kun je aan een overheidsinstantie het verzoek doen om de reeds openbare informatie van deze instantie als Open Data beschikbaar te krijgen.

2. Wat zijn de opbrengsten en kosten van Open Data? 

Helaas zijn de opbrengsten van Open Data niet altijd goed in te schatten. Het is maar net de vraag wat je meeneemt in de opbrengsten. Neem bijvoorbeeld een openbaar vervoer app. De maker van de app zal op basis van advertentie-inkomsten of de aanschaf van de app zijn ontwikkelkosten moeten terugverdienen. De opbrengsten voor de maatschappij zijn over het algemeen veel groter. Meer mensen op tijd op het werk, dat vergroot de efficiency van een organisatie nogal. De kosten van Open Data zijn beperkt. Het gaat echt om de kosten van het open maken. Kosten met betrekking tot het beheren van de data, of het verzamelen van de data zijn al gemaakt omdat de data in de eigen organisatie ook gebruikt wordt. Lees voor een goed beeld van de kosten van Open Data deze blog.

3. Hoe maak ik Open Data toegankelijk?

Open Data maak je toegankelijk door deze data te publiceren op een webpagina. Op deze webpagina vermeld je de link naar de download van een bestand of een link naar een plaats waar je de data via een programmeer interface kunt benaderen. Tevens geef je op deze webpagina uitleg over de data met als doel het voor iedereen gemakkelijk te maken om de data op een goede manier te gebruiken. Om de data vindbaar te maken moet je de data registreren op data.overheid.nl. Hierdoor kun je op data.overheid.nl altijd een overzicht vinden van alle door de overheid beschikbaar gestelde Open Data.

4. Is er overheidsbreed afstemming tussen organisaties die datasets leveren?

Het ministerie van Binnenlandse Zaken is verantwoordelijk voor het Open Data beleid, waaronder de afstemming tussen organisaties die datasets leveren. Door dit ministerie wordt interdepartementaal overlegd over Open Data. In het verlengde daarvan werkt het Leer- en Expertisepunt Open Overheid (LEOO) aan kennisdeling over Open Data tussen en met overheidsorganisaties.

5. Hoe kan ik zelf bijdragen aan Open Data?

Door zelf op zoek te gaan naar data binnen je eigen organisatie en deze data als Open Data beschikbaar te stellen kun je een grote bijdrage leveren. Wil je weten hoe je op zoek kunt gaan naar data binnen je eigen organisatie? Lees dan deze blog. Naast het zelf leveren van data vanuit je eigen organisatie is het misschien nog wel belangrijker om de data van de overheid die beschikbaar is, ook te gebruiken in je eigen organisatie.

6. Hoe weet ik welke Open Data van de overheid zijn, bijvoorbeeld bij toepassing in een app?

Je weet dat Open Data van de overheid is als je deze kunt vinden op data.overheid.nl. Als een app niet vermeldt welke data deze gebruikt dan is het lastig om zelf te achterhalen welke data van de overheid afkomstig zijn. Neem in zulke gevallen contact op met de appbouwer.

7. Hoe voorkom ik misbruik van Open Data?

Open Data is vrij beschikbaar, dus iedereen kan deze hergebruiken voor de eigen doelen. Dat kan ook betekenen dat hergebruikers per ongeluk, of met opzet de data op een verkeerde manier benutten. Dat kan de overheid niet voorkomen. Wel kan iedereen contact opnemen met de hergebruiker van de data en van misbruik melding maken. Zodra misbruik algemeen bekend wordt neemt het gebruik van dit soort apps over het algemeen snel af. Overigens zijn er weinig gevallen van opzettelijk misbruik van Open Data bekend. App bouwers willen juist graag goede toepassingen vinden voor de data.

8. Hoe kan ik een verkeerde interpretatie van Open Data voorkomen?

De beste manier om verkeerde interpretatie te voorkomen is het geven van een goede uitleg bij de data. Leg bijvoorbeeld uit met welk doel de data binnen de eigen organisatie is verzameld. Hiermee kun je laten zien dat de data op een heel andere manier gebruiken tot verkeerde interpretatie kan leiden. Als het dan toch verkeerd gaat kun je eventueel contact opnemen met de gebruiker van de data en aangeven dat de data op een verkeerde manier wordt geïnterpreteerd.

9. Hoe betrouwbaar zijn de Open Data?

De Open Data op data.overheid.nl zijn dezelfde data die de overheidsorganisaties zelf beschikbaar hebben. Deze data hebben dezelfde kwaliteit en betrouwbaarheid. Overheidsorganisaties kunnen de kwaliteit van Open Data verbeteren door goed te luisteren naar de partijen die de data gebruiken.

10. Is de omgeving waar de Open Data staan wel veilig?

Open Data staat op een open toegankelijke plaats. Daar kan dus iedereen bij. Beveiliging om te voorkomen dat anderen de data van die plek kunnen afhalen is dus niet nodig. Sterker nog dat is zelfs ongewenst, omdat het dan geen Open Data meer is. Uiteraard is het is wél van belang dat de data op de site waarop deze staat niet veranderd kan worden. Daarvoor moet een bescherming worden aangebracht. Op data.overheid.nl is deze beveiliging aanwezig.

11. Kan ik persoonsgegevens terugvinden in de Open Data?

De bescherming van persoonsgegevens bij Open Data is van het grootste belang. Persoonsgegevens maken geen onderdeel uit van Open Data en zullen op die manier dus ook niet openbaar kunnen worden. Het principe van bescherming van persoonsgegevens bij het openbaar maken van overheidsinformatie is opgenomen in de Wet openbaarheid van bestuur (Wob).

12. Moet ik als bedrijf data beschikbaar stellen die ik verzamel? 

Er is voor bedrijven geen verplichting om data beschikbaar te stellen. Voor overheidsorganisaties is er wel een verplichting om overheidsinformatie openbaar te maken als er een beroep op de Wet Openbaarheid van Bestuur (Wob) wordt gedaan. Een beroep op de Wob levert niet altijd direct Open Data op. De informatie kan in verschillende vormen worden geleverd. Indien data of informatie reeds openbaar is, dan raden we aan om een beroep te doen op de Wet Hergebruik van Overheidsinformatie.

(Deze vragen en antwoorden zijn ook te vinden op de website van het Leer- en Expertisepunt Open Overheid).